G ü r c a n   B a n g e r

Eskişehir’e Olumlu Bakmak

Önemli bir kavşak

Eskişehir, tarihin her döneminde gerek ekonomik yönden, gerekse stratejik olarak önemli bir konumda bulunmuştur. Eskişehir, demiryolu ve karayollarının kavşağında bulunmanın yanında Kütahya, Bilecik, Afyon, Uşak, Bolu gibi illerin ticaret merkezi konumundayken; İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa gibi illere yakınlığı da ekonomik yaşamın canlılığını sürdürmesini sağlamaktadır. Eskişehir, değişik kültürleri bünyesinde barındıran tarih ve doğal güzellikleri ile Türkiye'nin en önemli kültür, sanat, turizm ve sanayi merkezlerinden biridir. Termalizmdeki tüm atalete rağmen Türkiye’nin bir çok kesiminden insan, ilin şifalı kaplıca ve ılıcalarından haberdardır.

Zengin yerel envanter

Eskişehir; bir tarih hazinesi olan Frigya Vadisi, bir sosyal cevher niteliğindeki Odunpazarı Evleri, Yunus Emre, Nasreddin Hoca ve Seyit Battal Gazi gibi değerleriyle ile kültürel ihtiyaçları karşılayacak özelliklere sahiptir. Üniversiteleri, teknoloji parkları ve yüksek nitelikli insan gücü ile bilimsel ve eğitsel ihtiyaçları karşılamaya hazırdır. Nitelikli doğal termal kaynakları ve sağlık altyapısı ile sağlık ve dinlenme ihtiyaçları için gerekli donanıma sahiptir. Sanayi bölgeleri ile sınai üretim ihtiyaçlarını ve doğal yeraltı ve yerüstü kaynakları ile kendi hammadde ihtiyaçlarını karşılayabilecek yerel potansiyele sahiptir.

Çağdaş kent

Bu konuda çalışmalar ihtiyaç olduğunu düşünmekle birlikte, Eskişehir’in sermaye birikimi açısından da sorunlu olmadığını düşünmekteyim. Anlaşılan Eskişehir’in 21. yüzyıla uzayan yıllarda ilk yapması gereken, kendisiyle yetinme anlayışını sınai, ticari ve finansal olarak daha iyi örgütlenme, katma değer üretme, dışa dönme ve dış pazarlara açılma vizyonu ile değiştirmektir. Hedef, Eskişehir dışına katma değerli mal ve hizmet pazarlayarak kente kaynak akışı ve sürekliliği sağlamak; bu yolla sağlanan kaynağı kentte yeni yatırımlara dönüştürmek olmalıdır. Eskişehir’in kendi sınırlarını aşarak önce bölgesel merkez ve ardından (şansları doğru kullanarak) küresel kent niteliklerine ulaşma özlemlerini karşılanması ancak ticaret + sanayi + üniversite + yerel yönetim + sivil toplum ortak çalışmalarının artması ile mümkün olacaktır.

Rekabet edebilir kent

Bölgesel ve küresel düzeyde rekabet edebilir bir kent olmanın ilk aşama çalışması, iç ve dış, olumlu ve olumsuz faktörler açısından doğru bir çevre analizi yapmaktır. Daha sonra kentsel misyon, vizyon ve hedeflerin saptanması gelir. Misyon + vizyon + hedef üçlüsünün kentsel resmi ve sivil güç odakları tarafından paylaşılması başarı için kaçınılmaz ön koşullardan birisidir.

Paylaşım ve katılım bir sorun

Bazı kent yöneticilerinin bugün için “paylaşım engelli” olmalarını fazla abartmamak gerekir. Bir kent kültürünün ve gelişme anlayışının oluşması kişilerin ötesinde bir gelişmedir ve yeterli zaman ihtiyaç duyar. Eskişehir, “dedelerinin vizyonu” ile idare edenler kuşağını aşma sürecine henüz girmektedir. Ama bugün yaşadığımızın kritik bir dönüm noktası olduğu unutulmamalıdır. Bugün ne yapıldığı, yarının ne olacağını önemli ölçüde etkileyecektir.